İnternet neden yavaşladı? 7 adımda teşhis
Yayın tarihi
Dün her şey iyiydi; bugün sayfalar sürünüyor, video ortada donuyor. "İnternet neden yavaş?" sorusunun tek cevabı yok — ama doğru sırayla bakarsanız suçluyu 10 dakikada daraltabilirsiniz. Adımlar bilinçli olarak en kolaydan en zahmetliye dizildi.
1. Önce ölç: "yavaş" kaç Mbps?
His yanıltır, sayı yanıltmaz. Hız testini çalıştırın ve sonucu not edin. İki şeye dikkat:
- Aboneliğinizdeki hız megabit (Mbps), indirme yöneticilerinin gösterdiği megabayt (MB/sn) — aralarında 8 kat fark var. 100 Mbps hatta 12 MB/sn dosya indirmek normaldir.
- Tek test karar verdirmez; gün içinde birkaç ölçüm alın. Bu sitedeki testler geçmişinize kaydedilir — eğilimi oradan görürsünüz.
2. Wi-Fi'ı denklemden çıkar
Yavaşlık şikâyetlerinin en büyük kaynağı hat değil, kablosuz ağdır. Mümkünse bilgisayarı Ethernet kablosuyla modeme bağlayıp testi tekrarlayın:
- Kabloda hız düzgün, Wi-Fi'da düşükse → sorun kablosuz tarafta: mesafe, duvarlar, komşu ağların paraziti, modemin yeri.
- İkisinde de düşükse → sonraki adımlara geçin.
3. Ağdaki diğer cihazlara bak
Aynı anda 4K video izleyen bir televizyon, bulut yedeği yükleyen bir telefon veya güncelleme indiren bir konsol, bant genişliğinin çoğunu yutabilir. Diğer cihazları geçici olarak kapatıp (ya da Wi-Fi'larını keserek) testi tekrarlayın.
4. Modemi yeniden başlat — ama doğru şekilde
Fişi çekin, 30 saniye bekleyin, takın. Modemler haftalarca açık kalınca bellek sızıntıları ve ısınma yüzünden yavaşlayabilir; basit yeniden başlatma şaşırtıcı sıklıkta çözümdür. Modem 5 yaşından büyükse ve sık donuyorsa, yenisini ISS'inizden talep etmeyi düşünün.
5. Saate dikkat: yoğunluk etkisi
Hız her akşam 20.00-23.00 arasında düşüyor, gece yarısı düzeliyorsa bölgesel yoğunlukla karşı karşıyasınız demektir. Bunu kanıtlamanın yolu farklı saatlerde ölçüm almak. Sürekli ve belgeli bir akşam düşüşü, sağlayıcınıza başvuru için geçerli bir gerekçedir — nasıl başvuracağınız taahhüt edilen hızı alamıyorum yazısında adım adım anlatılıyor.
6. VPN, DNS ve "güvenlik" yazılımları
- VPN açıksa kapatıp test edin: trafiği uzak bir ülkeden dolaştıran VPN, hızı yarıya indirebilir.
- Tarayıcı eklentileri ve bazı antivirüs paketleri trafiği vekil sunucudan geçirir — şüpheliyseniz farklı bir tarayıcıyla/gizli pencerede deneyin.
- DNS değişikliği "interneti hızlandırmaz" ama bozuk bir DNS sayfa açılışlarını yavaşlatabilir; sayfalar geç açılıyor ama indirme hızı normalse DNS'e bakın.
7. Hâlâ yavaşsa: modem mi, hat mı?
Buraya kadar geldiyseniz sorun ya modemde ya hatta. İkisini evde ayrıştırmanın testleri ayrı bir yazıyı hak ediyor: Modem mi sorunlu, hat mı? Orada belirti → suçlu tablosuyla devam edin; hat çıkarsa da elinizde bu yazının
- adımında biriktirdiğiniz ölçümler hazır bir kanıt dosyası olacak.
Özet kontrol listesi
- Ölç ve sayıyı bil (Mb ≠ MB)
- Kabloyla tekrarla
- Diğer cihazları sustur
- Modemi 30 sn fişten çek
- Farklı saatlerde ölç
- VPN/eklenti/antivirüsü dene-kapat
- Hâlâ kötüyse modem-hat ayrıştırmasına geç