İnternet sağlayıcısı nasıl seçilir? (fiber, fiyat, taahhüt)

Taşındın, ya da taahhütün bitmek üzere. Arama kutusuna "hangi internet sağlayıcısını seçmeliyim" yazıyorsun ve karşına birbirini tutmayan onlarca "en iyi internet sağlayıcısı" listesi çıkıyor. Sorun şu: o listelerin çoğu senin adresin için geçersiz. İyi sağlayıcı ülke genelinde değil, bulunduğun binada belli olur. Aşağıdaki sıra, kararı doğru yerden başlatır.

Önce altyapı: adresinde gerçekten hangi sağlayıcılar var?

Paket ve fiyat karşılaştırmasına başlamadan önce cevaplanması gereken tek soru var: adresinde hangi altyapı çekili? Türkiye'de çoğu sağlayıcı aynı fiziksel hattı kullanır; fiber çekilmemiş bir binada hiçbir kampanya sana fiber hızı veremez. Sağlayıcıların adres sorgulama sayfalarından binanı kontrol et — ayrıntılı anlatımı ve "binaya kadar fiber" tuzağı adresimde fiber var mı yazısında.

Bu adım listeni genelde 8-10 seçenekten 2-3'e indirir. Gerisi bu 2-3 arasında seçim yapmaktır — ki asıl kolay kısım burasıdır.

Kaç Mbps'lik paket almalısın?

İkinci hata, "ne kadar yüksek o kadar iyi" varsayımıyla en pahalı paketi almak. Gerçek şu ki evde aynı anda kaç iş döndüğü, paketin üzerindeki rakamdan daha belirleyici. Dört kişilik bir evde iki video yayını, birkaç telefon ve bir oyun aynı anda rahatça sığar; asıl darboğaz genelde Wi-Fi'dır, paket değil. İhtiyacını ev için kaç Mbps yazısındaki hesapla çıkar, sonra paket seç.

Bir de kimsenin bakmadığı sayı var: yükleme hızı. Evden çalışıyorsan, görüntülü toplantıya giriyorsan ya da bulut yedeklemesi kullanıyorsan yükleme, indirmeden daha çok canını yakar. İki paket arasında kararsızsan yükleme rakamı düşük olanı ele — nedenini yükleme hızı neden düşük yazısında anlattık.

Taahhütlü mü, taahhütsüz mü?

Taahhüt aslında bir takas: indirimli fiyat karşılığında hareket özgürlüğünü veriyorsun. İkisinin de mantıklı olduğu durumlar var.

Durum	Daha mantıklı olan
Kendi evin, uzun süre taşınmayacaksın	Taahhütlü (fiyat sabitlenir)
Kiracısın, taşınma ihtimali var	Taahhütsüz
Sağlayıcının bölgende performansından emin değilsin	Taahhütsüz ya da kısa taahhüt
Hat kaliteli, fiyat artışından korunmak istiyorsun	Taahhütlü

Taahhüt imzalamadan önce iki şeyi öğren: süre bitince fiyat ne olacak ve erken çıkarsan ne ödeyeceksin. Türkiye'de cayma bedeli keyfî belirlenemez; genel kural, kullandığın aylarda yararlandığın indirimlerin toplamı ile kalan ayların paket bedelinden hangisi düşükse onun tahsil edilmesidir. Yani "kalan 18 ayın tamamını ödersin" cümlesi çoğu durumda doğru değildir. Yine de sözleşmedeki cayma maddesini imzalamadan oku.

Fiyatın görünmeyen kısmı

Reklamdaki aylık rakam, ödeyeceğin toplamın tamamı değil. Karşılaştırma yaparken şunları da hesaba kat:

• Kurulum/tesis bedeli — bazı kampanyalarda ücretsiz, bazılarında değil.
• Modem bedeli veya kirası — cihaz sana mı ait, aylık kira mı?
• Sabit ücretler ve vergiler — reklamdaki fiyata dahil mi?
• Kampanya bitişi — indirim 12 ay mı sürüyor, sonra fiyat kaça çıkıyor?
• Kota — sınırsız mı, adil kullanım sınırı var mı?

En temiz karşılaştırma yöntemi: her seçenek için taahhüt süresi boyunca ödeyeceğin toplam tutarı hesapla ve ay sayısına böl. Sıralama çoğu zaman reklamdaki rakamların sıralamasından farklı çıkar.

"En iyi internet sağlayıcısı hangisi?" sorusunun dürüst cevabı

Bu sorunun ülke çapında geçerli tek bir cevabı yok — ve olduğunu iddia eden liste sana bir şey satıyordur. Aynı sağlayıcı bir ilçede kusursuz, komşu ilçede kâbus olabilir; çünkü performansı belirleyen şey santral yoğunluğu, hattın yaşı ve bölgedeki abone sayısıdır. Bu yüzden yorumlara bakarken kendi semtinden kullanıcı deneyimi ara: forum başlıklarında ilçe adıyla birlikte arayınca gerçeğe çok daha yakın bir tablo çıkar. Türkiye'deki başlıca sağlayıcıların özetlerini sağlayıcı sayfalarımızda topladık.

Bakılmaya değer ikinci ölçüt: arıza olduğunda ne oluyor? Ucuz paketin gerçek maliyeti, kesinti gününde üç gün beklemekle ödenir. Fiyat farkı küçükse destek kalitesi belirleyici olsun.

Sağlayıcı değiştirirken sırayla ne yapmalı

1. Mevcut taahhüdünün bitiş tarihini öğren (fatura veya müşteri hizmetleri).
2. Yeni sağlayıcıda adres sorgusu yaptır, hattın uygun olduğunu teyit et.
3. Cayma bedeli çıkıyorsa, yeni kampanyanın indirimiyle karşılaştır — bazen yeni sağlayıcı bu bedeli üstlenir.
4. Yeni hat açılmadan eskisini iptal etme; birkaç günlük boşluk yaşarsın.
5. Geçiş bitince ilk hafta düzenli ölçüm yap.

Aldığın hızı ilk haftada doğrula

Yeni hat açıldığında iş bitmiş sayılmaz. İlk hafta içinde, modeme kabloyla bağlıyken ve farklı saatlerde birkaç kez ölç: sabah, akşam 21:00 civarı ve hafta sonu. Hız testini çalıştırıp sonuçları geçmişinde tut. Ölçtüğün değer paketin belirgin şekilde altındaysa, elinde tarihli kayıtlarla başvurmak çok daha etkili olur — yol haritası taahhüt edilen hızı alamıyorum yazısında.

Sözleşmenin ilk günlerinde fark edilen bir altyapı sorunu, aylar sonra fark edilenden kat kat kolay çözülür.

Özet

1. Önce adresindeki altyapıyı sorgula; liste kendiliğinden 2-3 seçeneğe iner.
2. Paketi kişi sayısına değil eşzamanlı kullanıma göre seç; yükleme hızına da bak.
3. Taahhüt bir takastır: uzun kalacaksan taahhütlü, taşınma ihtimali varsa taahhütsüz.
4. Fiyatı taahhüt boyunca ödeyeceğin toplam üzerinden karşılaştır — kurulum, modem, kampanya bitişi dahil.
5. "En iyi sağlayıcı" ülke geneli değil semt meselesidir; hattı ilk hafta ölçüp belgele.